شیوه‌های بهره‌برداری از سنگ ابزارها درصنایع سنتی میبد محمدسعید جانب اللهی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

کارشناس ارشد مرذم شناسی سازمان میراث فرهنگی

شماره2- پاییز و زمستان 93

چکیده

   تاریخ دریافت: 22/4/93
   تاریخ پذیرش: 15/8/93
چکیده
موضوع این مقاله  بررسی وضعیت برخی ازصنایع سنتی  در دوره‌ای ازتاریخ میبد است که جامعه آن هنوز دارای ویژگی‌های یک جامعه بسته بود و ارتباط محدودی با خارج از محیط خود داشت. در خیلی از موارد احتیاجات و ضروریات اولیه زندگی خود را رأسا تهیه می‌کرد و جامعه‌ای نسبتاً خودبسنده بود، شاید سال‌ها گذرکسی به شهر نمی‌افتاد، حتی به پول نیاز چندانی نداشت که بیشتر داد و ستدهایش پایاپای بود، وپول مبادله نمی‌شد و اگر در انبارش جنس موجود نبود "چوب خط" می‌گذاشت و نسیه می‌برد. دراین دوره هنوز دایره تقسیم کار حتی از نظر سنی و جنسی بسیار محدود بود، مشاغل کاملاً از یکدیگر تفکیک نشده بود، فهمیدن این که یک پیشه‌ور واقعاً چه نوع تخصصی دارد دشوار بود. اما بین روستاهای گوناگون میبد نوعی تقسیم شغل وجود داشت، زنها نیز به تناسب شغل و حرفه شوهر در فعالیت‌های گوناگون شرکت می‌کر‌دند، حتی بچه‌ها در چرخه اقتصادی نقش مشخص و معینی داشتند و باید قدمی، هر چند کوتاه و نامتعادل، بر‌می‌داشتند. وفاق اجتماعی درحدی بودکه در دادگاه بخش حتی یک مورد پرونده جنایی به چشم نمی‌خورد.

کلیدواژه‌ها


- عبدالحسین،آیتی. (1317)، تاریخ یزد، یزد، گلبهار.
- پاپلی یزدی، محمد حسین. (1364)، آسیآب‌هایی که باآب قنات کار می‌کنند، مجله دانشکده ادبیات وعلوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، ش 1س18.
- جانب اللهی، محمدسعید. (1383)، چهل گفتار در مردم شناسی میبد، دفتراول، فرهنگ و فن‌آوری قنات، روشنان، تهران. همو چهل گفتار در مردم شناسی میبد، دفتر چهارم، صنایع کهن بومی و دانش عامه، زیرچاپ .
- ـــــــــ سفالگری یا "کباره" و "نانی" سازی درمیبد، پژوهشنامه – مجموعه مقالات پژوهشی، دفتردوم اداره کل میراث فرهنگی استان تهران،1380.
- سازمان جغرافیائی نیروهای مسلح. (1381)، فرهنگ جغرافیایی آبادی‌های استان یزد، جلد دوم.
- طوسی، خواجه نصیرالدین. (1363)، تنسوخ نامه، ترجمه: سید محمدتقی مدرس رضوی، اطلاعات، چاپ دوم .
- فرشاد، پروفسور دکتر مهدی. (1376)، تاریخ مهندسی درایران، تهران: انتشارات بلخ، چاپ سوم.
- مرکز آمار ایران. (1356)، آمار نامه استان یزد، شماره 745.
- وامق، محمدعلی. (1371)، تذکره میکده به کوشش حسین مسرت، ازانتشارات جداگانه، فرهنگ ایران زمین.
- وولف،‌ هانس‌ای. (1372)، صنایع دستی کهن ایران، ترجمه: سیروس ابراهیم زاده، تهران، انتشارات وآموزش انقلاب اسلامی.

ضمناً از آقایان سیدعلی بمان نقیب ابنابراینکرین، ماشاالله بیگی و علی آقا قاسمی‌ به سبب همکاری ارزنده‌اشان تشکر می‌کنم.