سد سبز:همیاری سنتی بومزاد و سازگار با توسعه مطالعه موردی ایجاد آب گیر بر رودخانه خور خوره سقز

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار جامعه شناسی گروه علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور

2 استادیار جامعه شناسی،گروه علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور

10.22054/qjik.2021.55594.1230

چکیده

تا دوران معاصر مردم هر منطقه ب در جسجوی ایحاد سد و آب بند بوده‌اند. یکی از این نوع سدهایی که در منطقه سقز برای کنترل آب رودخانه‌ها در فصل بهار تا پاییز استفاده می‌شد سدسازی با نوعی سازه چوبی با نام ولیر بود. هدف این تحقیق دلایل ،شیوه ساخت و به‌کارگیری ولیر برای کنترل و هدایت آب‌های رودخانه بود. این تحقیق در چارچوب یک گزارش موردی قابل دسته بندی است. روش تحقیق تجربه زیسته محقق و انجام مصاحبه با مردان روستای سیف‌آباد در شهرستان سقز بوده است. اطلاعات به‌دست‌آمده نشان می‌دهد که مردم روستا هرسال در فصل بهار این سدها را با چوب و شاخ و برگ درختان می‌ساختند. سدها آب را طریق یک جوی بزرگ به‌سوی مزارع یونجه و سیب‌زمینی هدایت می‌کردند.در فصل پاییز و با آمدن سیلاب‌های پاییزی خراب‌شده و بدون آنکه به محیط‌زیست آسیبی برسانند از مسیر رودخانه کنار می‌رفتند. رودخانه مسیر سابق را پیش می‌گرفت و مردم سال بعد سد را می‌ساختند. اکنون این سد از بین رفته است و همراه با آن نوعی همیاری نابوده شده ،پمپ‌های آب جای اب گیر را گرفته و تخریب محیط زیست در سطحی کوچک اتفاق افتاده است.

کلیدواژه‌ها