دانش بومی حفاظت خاک؛ حلقه مفقوده افزایش کارایی قانون حفاظت از خاک کشور

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه رازی

2 دانشگاه زابل

10.22054/qjik.2026.90540.1489
چکیده
سمتگیری پست مدرنیسم بسوی کثرت به جای وحدت و ارج نهادن بر تفاوتها و ناهماهنگیها در راستای توجه به تنوع دانشهای بومی در سراسر جهان است. دانش بومی شامل بیان‌ها، شیوه‌ها، باورها، درک‌ها، بینش‌ها و تجربیات گروه‌های بومی است که طی قرنها تعامل عمیق با یک سرزمین خاص ایجاد شده است. دانش بومی در زمینه حفاظت خاک و آب به دلیل کارکردهای مطلوب آن، اطمینان از سازگاری بالا، حفظ توازن بوم شناختی و همراهی و مشارکت مردمی دارای اهمیت بسزایی است. نرخ فرسایش خاک در ایران به طور قابل توجهی بالاتر از میانگین جهانی است. مدیریت، حفاظت و استفاده پایدار از منابع خاک، یکی از راهکارهای اصلی برای مقابله با این چالش‌ جهانی بشمار می‌رود. ترکیب دانش و تجربه بومی هر منطقه با دانش نوین می‌تواند گزینه‌ای کارآمد برای بهره‌برداری بهتر از منابع آب و خاک محسوب شود. این مقاله تلاشی است برای بررسی دانش بومی مناطق مختلف کشور در زمینه حفاظت خاک. با توجه به اینکه دانش بومی در حوزه آب و خاک از سازگاری بالایی برخوردار است، توانایی حفظ تعادل زیست‌محیطی دارد و موجب جلب مشارکت مردمی می‌شود، ضروری است که مدیران بخش اجرایی در حوزه آب و خاک، از دانش محلی در کنار فناوری‌های نوین بهره ببرند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات